Haven onder druk door vollopen stroomnet | Maritiem Nederland
Nieuws

Haven onder druk door vollopen stroomnet

redactie | woensdag 22 december 2021
Havenbedrijf Amsterdam, MET Event

Op 9 december maakte netbeheerder Liander bekend dat een groot deel van Amsterdam, waaronder het havengebied, 'in congestie gaat'. Dit betekent dat nieuw te vestigen bedrijven en bestaande bedrijven geen nieuwe of aanvullende elektriciteit krijgen. Het elektriciteitsnetwerk is vol.

Port of Amsterdam maakt zich grote zorgen over de invloed van deze congestie op de verduurzaming van bedrijfsprocessen en producten van bedrijven in het gebied. De haven speelt immers een cruciale rol in de ambitie van gemeente en Port of Amsterdam om in 2050 klimaatneutraal te zijn. Deze congestie vraagt om de hoogste prioriteit en creativiteit bij energiebedrijven, overheden en politiek om te worden opgelost. 

De haven is een voorloper in de energietransitie en speelt een cruciale rol bij het behalen van klimaatdoelstellingen door bedrijven te faciliteren die daar een bijdrage aan leveren. De in de haven gevestigde bedrijven zitten midden in een transitie naar een duurzamere vorm van ondernemen. De bedrijven zijn actief in de circulaire economie en de energietransitie met onder meer de productie van biobrandstoffen.

Datacenters, nieuwbouw en mobiliteit

Door de elektrificatie van onze samenleving is de vraag naar stroom de afgelopen tien jaar enorm gegroeid. Digitalisering en verduurzaming hebben hiervoor gezorgd. Dit is ook terug te zien bij de bedrijven in de haven. Havenbedrijven actief in de energietransitie en circulaire procesindustrie zijn ook bezig met het verduurzamen van hun eigen bedrijfsvoering. Ze gaan van het gas af en elektrificeren hun voer- en vaartuigen net als hun terminalmaterieel - zoals kranen en shovels. Maar de grootste vraag naar elektriciteit komt van datacenters, nieuwbouw en mobiliteit, ook de komende jaren.

Vijftig havenbedrijven geraakt

Door de congestie wordt het tempo waarin de energie- en grondstoffentransitie plaatsvindt in de metropoolregio Amsterdam afgeremd. Voor bedrijven met uitbreidings- en of verduurzamingsplannen en nieuwe bedrijven die zich in de haven willen vestigen is dit slecht nieuws. Circa vijftig havenbedrijven worden geraakt door deze congestie. Zij kunnen hun ambities niet of pas later realiseren. Dit zet het halen van de klimaatdoelen in de Amsterdamse haven, de gemeente Amsterdam en het Noordzeekanaalgebied sterk onder druk. De situatie schaadt de concurrentiepositie van de Amsterdamse haven.

Meer capaciteit vanaf 2027

De eerste structurele capaciteitsuitbreiding van elektriciteit voor bedrijven aangesloten op station Hemweg en onderliggende stations komt beschikbaar vanaf medio 2027. In de tussenliggende periode werken Liander, TenneT, gemeente Amsterdam en Port of Amsterdam aan een programma om werkzaamheden en innovaties te versnellen en tijdelijke oplossingen te stimuleren. Denk daarbij aan grootschalige batterijopschaling en peak shaving. Door onderlinge samenwerking tussen verbruikers kan de piek mogelijk worden verkleind en worden volstaan met de bestaande capaciteit.

Daarnaast wordt gewerkt aan verzwaring van productie- en transport capaciteit van elektriciteit en op een versnelling van het gebruik van alternatieve duurzame energiebronnen. Denk hierbij aan hergebruik van warmte en ook inzet van waterstof. Door hiervoor versneld de infrastructuur en voorzieningen te ontwikkelen werkt het havenbedrijf aan alternatieven om het stroomnet deels te ontlasten. Daarnaast gaat Port of Amsterdam in gesprek met een aantal grootverbruikers om te kijken in hoeverre zij hun gecontracteerde vermogen kunnen afstemmen en eventueel delen met andere havenbedrijven.

Ook elders in Nederland

De aangekondigde congestie zal niet beperkt blijven tot de regio Amsterdam. Naar verwachting zal elektriciteit de komende jaren in heel Nederland schaars zijn. Dit zal een grote impact op de verduurzaming van de Nederlandse samenleving hebben. De klimaatdoelstellingen en -ambities komen hiermee onder druk te staan. De oplossing van deze congestie vraagt om de hoogste prioriteit en creativiteit bij energiebedrijven, overheden en politiek. In Amsterdam is inmiddels een taskforce van Liander, TenneT, gemeente en Port of Amsterdam actief om de gevolgen van het volgelopen elektriciteitsnet aan te pakken.

Partners Maritiem Nederland